Nederland voor beginners - alles wat je wilt en zou moeten weten over Nederland

Nederland | typisch Nederlands | eten & drinken | bezienswaardigheden | vervoer | praktische informatie | het weer | links

Typisch Nederlands

Het kleine eigenwijze landje Nederland heeft heel wat zaken, gewoontes en dingen die je met recht tot ‘typisch Nederlands’ kunt bestempelen. Sommige onderwerpen zijn uniek voor Nederland, anderen komen ook elders voor maar zijn wel typerend voor Nederland, de Nederlandse cultuur en Nederlanders zelf. Op deze pagina hebben we een greep gedaan uit alles wat volgens ons, maar ook vooral in de ogen van buitenlanders als herkenbaar voor Nederland en de Nederlandse samenleving genoemd mag worden.

Net zoals bij andere landen en volkeren mag je eigenlijk ook hier niet generaliseren. De meeste hieronder gepubliceerde onderwerpen zijn van toepassing op een deel van Nederland of de Nederlandse bevolking, maar gelden niet voor alles en iedereen.

Nederlandse steden & streken

Wij hebben een aantal soortgelijke sites zoals deze gemaakt over Nederlandse plaatsen.
Deze "... voor beginners" sites zijn er:
Amsterdam voor beginners

Eindhoven voor beginners
Maastricht voor beginners
Rotterdam voor beginners
Zeeland voor beginners

Sparen

Gierigheid komt niet voor op deze pagina ‘typisch Nederlands’. dat is domweg omdat Nederlanders helemaal niet gierig zijn. Nederlanders staan bekend als een volk dat eenmaal buiten de landsgrenzen goede fooien geeft. Nederlanders geven ook gul aan goede doelen. Een Nederlander is ook niet te beroerd om in de kroeg een rondje te geven. Nederlanders zijn wél spaarzaam. Indien het enigszins mogelijk is hebben Nederlanders een goed achterdeurtje achter de hand. Spaartegoeden nemen daarom in moeilijke tijden eerder toe dan dat ze aangesproken worden. Nederlanders sparen ook graag op andere manieren dan op de bankrekening. Kleingeld in potjes, zegeltjes bij de benzinepomp, waardebonen op koffiepakken, airmiles.... je kunt het zo gek niet noemen of in ene gemiddeld Nederlands gezin wordt het wel gespaard. Zo sparen we zelf geen airmiles maar tanken wel regelmatig bij Shell. Dat we geen zegeltjes of airmiles willen hebben na een tankbeurt wordt vaak vol verbazing aangehoord door de kassiers bij het tanskstations. Iets wat ‘gratis’ is laat je toch niet liggen als echte Nederlander?

Sinterklaas

Als er iets echt Nederlands is dan is het wel het Sinterklaasfeest. Hoewel dit kinderfeest ook in België en een aantal voormalige Nederlandse koloniën gevierd wordt mag je het toch echt wel als Nederlands beschouwen. Het feest wordt jaarlijks op 5 en 6 december gevierd en gaat gepaard met veel tradities. Zo gaat het feest eigenlijk al twee tot drie weken vooraf van start als Sinterklaas per boot aankomt in Nederland. Deze intocht is druk bezocht. Sinterklaas rijdt op zijn schimmel door de Nederlandse straten en wordt daarbij begeleid door Zwarte Pieten die lekkernijen uitdelen aan de kinderen. Op of rond pakjesavond krijgen veel Nederlandse kinderen cadeaus. Bij het Sinterklaasfeest horen zoete lekkernijen zoals pepernoten, marsepein, kruidnoten, suikergoed, borstplaat, speculaaspoppen en banketletters.

Sinds kort is er een discussie over de rol van Zwarte Piet. Zowel in Nederland als internationaal zijn er mensen die van mening zijn dat Zwarte Piet een onderdanige rol speelt die een directe verwijzing vormt naar de koloniale tijd en de slavernij.

Klompen

In het buitenland bestaat het algemene beeld dat veel Nederlanders op klompen lopen. Grappig, want het aantal keren dat wij in Nederland iemand op klompen zien lopen is zo klein dat het meteen opvalt als het een keer gebeurt. Klompen zijn ook eigenlijk niet iets typisch Nederland. Het houten schoeisel werd al eeuwen geleden in grote delen van Europa gebruikt. In Nederland is het tegenwoordig vooral een folkloreproduct en een zeer populair souvenir. Buitenlandse toeristen schaffen graag een paar ‘wooden shoes’ aan.

Molens

Molens en dan met name windmolens komen op veel plekken ter wereld voor. De wind is immers een prima en gratis bron van energie. Er zijn landen waar meer molens voorkomen dan in Nederland. Toch wordt Nederland als een echt molenland gezien. Dat komt vooral door de aanwezigheid van de poldermolens. Deze molens worden gebruikt om met behulp van windkracht water van een lager naar een hoger niveau te brengen. Hoewel de functie van poldermolens tegenwoordig veelal vervangen is door gemalen, zie je nog wel vrij veel molens in de Nederlandse landschappen. Dit is vooral omdat men beseft dat de bouwwerken een cultuurhistorische rol vertegenwoordigen. Molens vormen een belangrijke toeristische attractie onder buitenlandse toeristen.

Altijd een mening

Een Nederlanders geeft graag zijn of haar mening. Het maakt niet uit of het gevraagd of ongevraagd is en of men voldoende kennis heeft vergaard om een goed afgemeten mening te geven. Nederlanders worden niet voor niets gezien als mensen die zich graag met anderen bemoeien. Dat heeft zowel negatieve als positieve aspecten. Zo zal ‘het opgeheven vingertje’ bij veel mensen direct een beeld van herkenning oproepen bij veel Nederlanders. Een positief aspect van de bemoeizucht van Nederlanders is dat als het nodig is, men over het algemeen wel klaar staat voor elkaar. Je merkt wel dat het huidige ik-tijdperk ervoor zorgt dat de behulpzaamheid afneemt.

Oranje

De kleur oranje staat symbool voor Nederland, het Nederlandse koningshuis en Nederlander sportteams zoals het Nederlands voetbalelftal. Oranje kan gezien worden als symbool van nationalisme, maar ook vooral als een kleur die bindt. Op het moment dat het Nederlands elftal of andere Nederlandse topsporters successen behalen dan zijn het ‘onze jongens en meiden’. Tijdens belangrijke sportevenementen zoals EK en WK Voetbal, de Olympische Spelen en belangrijke schaatswedstrijden gaan Nederlandse supporters veelal in oranje kleuren uitgedost naar de wedstrijden. Tijdens de grote voetbaltoernooien kijkt men thuis vaak ook in oranje kleren en met oranje attributen. Zelfs woonkamers en complete huizen en straten worden in het oranje versierd. Tijdens Koningsdag (en voorheen op Koninginnedag) is de kleur oranje ook volop zichtbaar op straat. Sommige fabrikanten springen op dit soort dagen in met speciale oranje varianten van hun producten, zoals oranje mayonaise en oranjevla.

Delfts Blauw

Het Delfts Blauw is aardewerk met blauwe decoratie, dat in Delft wordt gemaakt. Het Delfts Blauw kwam halverwege de 17e eeuw op de markt als goedkoop alternatief voor het blauw-witte Chinese porselein. Het Delfts Blauw vond dan ook in redelijk wat landen aftrek. Tegen het einde van de achttiende eeuw nam de populariteit van het Nederlandse aardewerk weer af door de opkomst van het nog goedkopere aardewerk uit o.a. Engeland. Van de ongeveer honderd aardewerkfabrieken die in de zeventiende eeuw in Delft stonden zijn er nog maar enkelen over. Delfts Blauw is vooral een souvenir geworden.

De Nederlandse luchtvaartmaatschappij KLM schenkt aan hun passagiers de zogenaamde KLM-huisjes. Dit zijn Delfts Blauwe huisjes die gebaseerd zijn op monumentale Nederlandse huizen en gebouwen. De huisjes zijn gevuld met jenever. Op routes naar landen waar geen alcohol mag worden ingevoerd worden er lege huisjes weggeschonken. Onder (zaken)reizigers die regelmatig in business class reizen met KLM is het een sport om de huisjes te verzamelen. Een lange rij met huisjes op je kantoor wordt wel eens gezien als een statussymbool, omdat je aangeeft dat je veel (dure) vluchten in de business class van KLM gemaakt hebt.

Hokjes

Nederlanders stoppen graag iets in hokjes. Zowel symbolisch als in het echt. Wie Nederland van bovenaf bekijkt die zal zien dat veel stukken van het land nauwkeurig ingedeeld zijn, als ware het hokjes. Polders, weilanden, wijken... het lijkt wel een grote lappendeken van duidelijk afgemeten stukken grond die ieder hun eigen bestemming hebben gehad. Ook vanaf de grond zie je dit terug. Als je door het Nederlandse landschap rijdt zie je dat vrijwel alles structuur heeft. Dat veel stukken land door middel van sloten, hekken of andere afscheidingen begrensd zijn. Hokjes zie je ook terug bij hoe mensen over elkaar denken en spreken. Nederlanders hebben vaak de eigenschap om toch te generaliseren en om mensen bepaalde etiketten op te plakken. Wie bij jouw eigen etiketje hoort is goed en wie anders is die wordt beoordeeld en niet zelden afgerekend op bepaalde eigenschappen.

Strijd tegen het water

Als je kaarten van Nederland bekijkt waarop het land enkele eeuwen geleden getoond wordt die ziet een wezenlijk verschil met het Nederland van tegenwoordig. Een redelijk groot deel van Nederland bestond vroeger uit veenmoeras, getijdengebied of waterpartijen. Landaanwinning heeft ervoor dat Nederland er zo uitziet zoals het er tegenwoordig uitziet. Droogmakerijen en landopspuitingen hebben Nederland van nieuw land voorzien. Om dit gewonnen land te verdedigen tegen de zee heeft Nederland een ingenieus systeem opgezet van dijken en andere waterkeringen zoals Neeltje Jans. Deze moeten de lager gelegen delen van Nederland (soms tot meters onder zeeniveau) beschermen tegen het water. Wereldwijd worden Nederlanders gezien als experts als het aankomt op landwinning en waterkeringen.

Het weer

Het Nederlandse weer behoort tot de meest populaire gespreksonderwerpen in Nederland. Vaak geen inhoudelijke discussies of gesprekken, maar vaak wat prietpraat of geklaag. Zelden voldoet het weer aan wat de mensen graag zouden willen zien. Als het in de winter te koud is klaagt men over de kou, als de winter mild en wisselvallig weer biedt is er ‘geen echte winter’. In de zomer wordt er vooral geklaagd als het maar niet zomers wil worden. Aan de andere kant begint het geklaag vanzelf ook weer zodra het te lang warm is of een paar dagen tropisch warm is. Dan is het teveel van het goede en wenst men afkoeling. Wat je vooral in het voorjaar goed merkt is de invloed van het weer op het humeur van mensen. Een aangenaam lentezonnetje heeft op de meeste mensen direct een positieve invloed. Dat merk je op straat, in de supermarkt, op het werk. Mensen zijn vrolijker, meer relaxed en verdraagzamer als het weer meezit.

Gedoogbeleid

In Nederland zijn er wetten van toepassing waar je je niet aan hoeft te houden. Het merkwaardige verschijnsel dat iets bij wet verboden is maar wel toegestaan wordt heeft de prachtige benaming gedoogbeleid. Wie het woord naar andere talen wil vertalen die krijgt eigenlijk het woord ‘tolerantie’ in andere talen te zien. Gedoogbeleid mag daarom als iets echt Nederlands gezien worden. De bekendste vorm van gedoogbeleid is de houding van de Nederlandse autoriteiten ten aanzien van softdrugs. Officieel is het bezit van meer dan vijf gram softdrugs strafbaar, maar de handel in softdrugs wordt wel toegestaan. Voor een aantal Nederlanders is een gedoogbeleid verwarrend en frustrerend. Want waarom wordt belasting ontduiken of te hard rijden niet gedoogd?

Calvinisme

De calvinistische denkwijze regeert in Nederland. Je mag wel rijkdom vergaren, maar er niet teveel mee pronken. Doe maar gewoon, dan doe je al gek genoeg. Niet voor niets dat de kleur grijs het straatbeeld bepaalt als het neerkomt op auto’s. Je mag vooral niet opvallen. Met een te dure of opzichtige auto bij een klant voorrijden? Not done in Nederland. je merkt overigens wel dat dit bij het protestantisme behorende calvinisme in de Rooms-katholieke regio’s zoals Noord-Brabant en Limburg wel iets minder voorkomt. Wie in Nederland wel zijn kop boven het maaiveld uitsteekt die kan op weinig sympathie rekenen. Soberheid als levensstijl. Nederlanders worden vooral geacht gezagsgetrouw te zijn. Persoonlijke triomfen en daar mee pronken horen niet in dat plaatje thuis.

Sport

Nederland is een sportief land. Veel Nederlanders beoefenen actief één of meerdere sporten. Ook volgen ze graag sportwedstrijden op televisie of in het echt. Er is in Nederland een klimaat ontstaan waarbinnen er voldoende mogelijkheden zijn voor sporttalenten om zich te ontwikkelen. Middelbare scholen hebben steeds meer voorzieningen en mogelijkheden voor getalenteerde sporters. Ook zijn er speciale scholen waarbij sport de belangrijkste plaats inneemt, maar het gewone onderwijs er niet onder lijdt. Nederland is mede dankzij de gedisciplineerde houding van topsporters een land dat op internationale sporttoernooien en tijdens internationale wedstrijden zeer succesvol is. Binnen veel sporten speelt Nederland al jarenlang een belangrijke rol. Een zeer fraai voorbeeld hiervan is de schaatssport. Nederlandse schaatsers verzamelen vaak veel medailles tijdens de Olympische Spelen. Ook op de Olympische Zomerspelen haalt Nederland altijd wel de nodige successen. Het Nederlands voetbalelftal behoort ook al jarenlang tot de tien beste voetballanden ter wereld.

Handelsgeest

Nederlanders zijn echte handelaren. Al eeuwenlang boeken Nederlandse bedrijven en ondernemers flinke successen als handelaars. Nederlanders zijn continu op zoek naar nieuwe producten, markten en mogelijkheden om door middel van handel geld te verdienen. Niet voor niets dat je Nederlandse ondernemers veelvuldig in het buitenland tegenkomt. Op weg naar weer een zakenbespreking, op zoek naar weer een succesvolle zakenformule, op weeg naar meer succes. Nederlanders zijn gewilde zakenpartners omdat ze over het algemeen gedisciplineerd en betrouwbaar zijn.

Weinig taboes

Nederland en Nederlanders kennen weinig taboes. Vrijwel alles is bespreekbaar. Natuurlijk zijn er uitzonderingen, vooral in gebieden waar religie een zeer belangrijke rol speelt. Ook op televisie en de radio merk je dat er amper taboes zijn. Praten over seks, ziektes, gevoelens, euthanasie, privéaangelegenheden en andere zaken is vrij normaal in Nederland. Seksuele voorlichting wordt op de lagere school vaak al gegeven. Over drugs wordt openlijk gepraat. Naaktheid roept zelden gegiechel op. Mensen die in diep in de schulden zitten laten zich filmen en op televisie uitzenden. In Nederland lijkt bijna alles te kunnen. Sommige programma's roepen in het buitenland flinke discussies op. Een voorbeeld hiervan is de Grote Donorshow die BNN jaren geleden uitzond.

Tulpen

De tulp is geen inheemse Nederlandse plant en komt ook niet alleen in Nederland voor. Toch worden tulpen vaak als iets typisch Nederlands gezien. Tulpen gedijen goed in Nederland omdat de tulpenbollen een koele winter nodig hebben om te groeien. De tulp staat eigenlijk vooral symbool voor de Nederlandse bloembollenindustrie. Nederland is wereldwijd het grootste land wat betreft de export van tulpen en tulpenbollen. In de lente komen toeristen af op de kleurrijke tulpenvelden. Erg populair is de Keukenhof. Dit bloemenpark bij Lisse trekt jaarlijks bijna een miljoen bezoekers. Dat gebeurt in een tijdsbestek van slechts twee maanden. Relatief gezien behoort Keukenhof daarmee tot de vijf populairste attracties van Nederland.

Ruimtegebrek

In Nederland is er een continu gebrek aan ruimte. Juist omdat men ook rekening houdt met de natuur blijft er relatief weinig plek over voor wonen, werken en infrastructuur. Dat betekent dat de grondprijs op veel plekken vrij hoog is, waardoor er gemiddeld minder grondoppervlakte per huis gebruikt wordt. Veel Nederlanders wonen dan ook in appartementen en zogenaamde rijtjeshuizen. Dit zijn huizen die in een rijtje staan en aan beide kanten ingesloten wordt door andere huizen, die meestal identiek zijn. Ruimtegebrek in Nederland zorgt er ook voor dat het soms lastig is om projecten die veel ruimte nodig hebben uit te breiden of helemaal van het begin af aan op te bouwen. Hierdoor zijn projecten zoals de HSL-spoorlijn en de Betuwelijn mede zo duur. Uitbreidingen van luchthaven Schiphol zijn erg lastig uit te voeren. De vraag naar meer ruimte voor Nederland’s grootste vliegveld is er zeker, maar het realiseren is een zeer lastige weg.

Vrijheid

Wat veel Nederlanders niet altijd beseffen is de hoeveelheid vrijheid die je in Nederland hebt. Je bent vrij in welk soort religie je hebt, je bent vrij in je seksuele voorkeur en je hebt vrijheid van meningsuiting. Dit zijn waardevolle vrijheden die in veel landen niet vanzelfsprekend zijn. Het betekent overigens niet dat je zomaar alles mag zeggen of schrijven. Discriminatie, smaad en laster zijn niet toegestaan. Het wettelijke verbod op godslastering is in februari 2014 opgeheven.

Smartlappen

Hoewel Nederland een zeer breed pallet aan muzieksoorten produceert zijn het vooral de typische smartlappen die als echt Nederlands gezien worden. Een smartlap is oorspronkelijk neerbuigend bedoelde benaming voor het levenslied. Smartlappen zijn onder de Nederlandse bevolking vrij populair. Populaire zangers en zangeressen van het Nederlandse levenslied zijn/waren André Hazes, de Zangeres zonder Naam, Jantje Koopmans, Frans Bauer, Marianne Weber en Koos Alberts.

Elfstedentocht

Zodra in de wintermaanden er een serieuze vorstperiode aanbreekt begint men in de provincie Friesland last te krijgen van de zogenaamde Elfstedenkoorts. De Elfstedentocht is een schaatstocht van bijna tweehonderd kilometer die in Friesland verreden wordt en waarbij er elf Friese steden aangedaan worden. Vanwege de soms erbarmelijke omstandigheden waaronder de tocht gereden wordt noemt men de Elfstedentocht ook de “tocht der tochten”. De Elfstedentocht kan alleen maar gereden worden als over vrijwel het hele traject het ijs een dikte heeft die verantwoord is om grote massa’s mensen te dragen.

Draaiorgel

Een automatisch spelend pijporgel noemt men een draaiorgel. Hoewel je draaiorgels door heel Europa terug kunt vinden worden deze apparaten vaak geassocieerd met Nederland. In het Nederlandse straatbeeld kom je nog vrij veel draaiorgels tegen. Ook hier geldt dat je ze vooral ziet op plekken waar veel toeristen en/of grotere mensenmassa’s komen. Meestal is dit in het centrum van een (grote) stad. Nederland telt nog meer dan vijftig actieve orgelspelers. De orgelboeken die gebruikt worden om de muziek te laten horen bevatten in Nederland vaak Nederlandse klassiekers. In Amsterdam is “Tulpen uit Amsterdam” een veel afgespeelde Nederlandse hit.

Nederlands of Hollands?

We hebben deze pagina ‘typisch Nederlands’ genoemd en geen ‘typisch Hollands’. Holland is immers slechts een streek in Nederland die bestaat uit de provincies Noord-Holland en Zuid-Holland. Om Nederland of Nederlands als Holland of Hollands aan te duiden zou daarom niet juist zijn. Het gebeurt in Nederland echter wel veel dat men de naam Holland gebruikt in plaats van Nederland. Het zijn vooral inwoners van de streek Holland die dat doen. Of het arrogantie is dat men daar de tien andere Nederlandse provincies buiten beschouwing laat of onwetendheid dat laten wij in het midden.

Meer info over Nederland

De volgende sites bieden goede tips en informatie over Nederland:
bijzondere plaatsen in Nederland

mooiste dorpjes in Nederland
Nederland toerisme
Nederlandse overheid
Nederlandse steden
Nederland weer & klimaat

© teksten & foto's Dimi3 - contact, disclaimer & copyright - cookies & privacy